Wanneer het persen geen sap meer geeft
Arthur Laffer beschreef dat er een limiet is aan de belastingen die een overheid uit een economie kan trekken.
Er bestaat zoiets als een optimaal tarief waarbij de inkomsten gemaximaliseerd worden.
Bij een tarief van 0% zal de overheid geen inkomsten hebben en bij een tarief van 100% zullen er eveneens weinig inkomsten zijn omdat niemand nog wil werken, investeren of ondernemen.
Met een overheidsbeslag van 55,7% heeft België de limiet van de Laffer-curve opgezocht.
Van iedere 100 euro die wij met z’n allen in België verdienen, geeft de overheid 55,7 euro uit. In Duitsland is dat bijvoorbeeld “maar” 43 euro.
Die torenhoge overheidsuitgaven moeten gedekt worden door belastinginkomsten en hier loopt het al een tijdje fout. De nieuwe en hogere belastingen leiden niet meer tot bijkomende inkomsten.
In de jaren ‘90 werden de belastingontvangsten richting 45% van het BNP geduwd en ondanks de talrijke nieuwe en hogere belastingen die sindsdien werden ingevoerd, slaagde de overheid er nooit in om de inkomsten nog verder te verhogen.
Die 45% lijkt ongeveer het maximale percentage dat je aan belastingen uit de Belgische economie kan trekken. Je kan dan nog wel blijven persen maar het sap is uit de citroen.
Als je als overheid op zo’n moment meer blijft uitgeven dan de inkomsten toelaten, zorgen de tekorten voor hogere schulden.
En net zoals de Laffer-curve aantoont dat er een limiet is aan de belastingontvangsten, zo is er ook een limiet aan de schuldenlast.
Zowel Moody’s als Standard and Poor's hebben hun rating voor de Belgische overheidsschuld verlaagd omdat het begrotingstekort inmiddels het hoogste is van heel Europa en onze schuldratio richting 109% van het BNP tuft.
De eerste ratingverlaging kwam er vorig weekend al. Een wake-up call zou je denken maar niets is minder waar.
Enkele dagen later kwamen politici weer met ideetjes om meer geld uit te geven en werden er ballonnetjes opgelaten voor nieuwe en hogere belastingen.
Zo valt er blijkbaar in de petrochemie “nog wel wat te rapen”.
Ik weet niet onder welke steen die mensen geleefd hebben, maar de petrochemie gaat in heel Europa door een diepe crisis. De sector kampt sinds de oorlog in Oekraïne met hoge energiekosten en is niet langer voldoende competitief. Diverse bedrijven kondigen herstructureringen aan en sommigen sloten zelfs definitief de deuren.
De sector heeft al diverse malen aan de alarmbel getrokken en vecht voor zijn leven. Maar sommigen menen dat deze citroen toch nog wat sap kan opleveren.
Een ander ideetje is een “miljonairstaks”.
Het wordt stilaan absurd want België kent al een effectentaks die betaald wordt door mensen met een effectenrekening van meer dan 1 miljoen euro. Dat is reeds een miljonairstaks.
En ook de meerwaardebelasting werd ingevoerd met hetzelfde argument. Het zou zorgen voor een eerlijke bijdrage van de sterkste schouders.
Maar die sterkste schouders staan reeds in voor het leeuwendeel van de belastinginkomsten en de Belgische vermogensbelastingen staan in de top 3 van Europa.
Hier zien we de limieten van de Laffer-curve in de praktijk. Iedere keer als je de belastingen voor de sterkste schouders verhoogt, zijn er grote aantallen onder hen die ons land inruilen voor het buitenland waardoor je uiteindelijk minder inkomsten realiseert.
En we zien ook elders het principe in werking. België telt maar liefst 1,2 miljoen deeltijdse werknemers omdat het verschil tussen deeltijds en voltijds werken vaak niet groter is dan €500 per maand.
Waarom zou je voor €500 twintig dagen per maand gaan werken in plaats van tien? Dat komt overeen met €50 per dag of €6,25 per uur!